اگر فردی مالک شرکتی غیر فعال باشد، لازم است که این وضعیت را به صورت رسمی به اداره مالیات اعلام کند تا مشمول بدهی یا جریمههای قانونی نگردد. البته در این زمینه قوانین و مقرراتی وجود دارد که ملزم به با رعایت آنها بوده تا بتواند مراحل غیرفعالسازی شرکت را بهدرستی انجام دهد. در این مطلب همراه ما باشید تا با مراحل و الزامات لازم برای اعلام عدم فعالیت شرکت و قوانین مربوط به مالیات شرکت های غیر فعال آشنا شوید.
شرکت غیرفعال
شرکتی که هیچ نوع فعالیت اقتصادی یا مالی در طول یک دوره مشخص نداشته باشد مانند عدم ثبت معامله، ثبت نکردن فاکتور فروش یا نپرداختن حقوق و دستمزد، در دسته شرکتهای غیرفعال قرار میگیرد. طبق قوانین مالیاتی همچنین شرکتهایی زمانی از پرداخت مالیات معاف میشوند که عدم فعالیت خود را به صورت رسمی به سازمان امور مالیاتی اعلام کرده و مدارک لازم را ارائه دهند. در غیر این صورت، عدم پرداخت مالیات میتواند پیامدهای قانونی برای صاحبان شرکت به دنبال داشته باشد.
مدارک موردنیاز برای اثبات عدم فعالیت یک شرکت
برای آنکه یک شرکت بتواند ثابت کند در دوره مالی مشخص هیچگونه فعالیت اقتصادی نداشته، لازم است مجموعهای از مدارک و شواهد را گردآوری کرده و به اداره مالیات ارائه دهد. موارد زیر از جمله مدارکی هستند که نبود فعالیت اقتصادی را اثبات میکنند:
- عدم انجام هر نوع سرمایهگذاری در پروژهها یا طرحهای اقتصادی
- عدم استفاده از وام و تسهیلات بانکی
- نبود کد بیمه و لیست بیمه کارکنان جهت نمایش عدم اشتغال افراد در شرکت
- عدم صدور صورت وضعیت یا دریافت آن از سوی کارفرمایان یا شرکتهای طرف قرارداد
- صفر بودن گردش حساب بانکی شرکت و نبود تراکنش در دوره مالی موردنظر
- نبود قرارداد مشارکت یا همکاری میان شرکت و سایر مجموعهها
- عدم ثبت هرگونه عملیات مالی مانند خرید، فروش، اجاره یا هزینه
- عدم صدور فاکتور یا صورت حساب از طرف شرکت
- عدم خرید تجهیزات، ماشینآلات یا هر نوع دارایی برای شرکت

نحوه ثبت عدم فعالیت برای معافیت از مالیات شرکت های غیر فعال
پس از ثبت یک شرکت، اطلاعات مربوط به مالکان و مدیران آن به صورت رسمی در اختیار اداره دارایی قرار میگیرد. در واقع اداره ثبت موظف است که فهرست کامل شرکتهای ثبت شده را همراه با اطلاعات اشخاص حقیقی و حقوقی در اختیار سازمان امور مالیاتی، برای تعیین مالیات شرکت های غیر فعال و سایر شرکتها قرار دهد.
بنابراین بر اساس قوانین، اگر شرکتی در مدت فعالیت خود هیچگونه عملیات اقتصادی نداشته باشد، باید از زمان ثبت تا پایان دوره عدم فعالیت، موضوع را طی نامهای رسمی با مهر و امضای شرکت و روی سربرگ رسمی آن، به واحد مالیاتی مربوطه ارائه کند. این نامه نیز باید در چهار ماه نخست سال مالی ارائه شود و در صورت تأخیر، شرکت مشمول جریمه خواهد شد.
ضرورت اعلام عدم فعالیت شرکتهای تازهتأسیس
مجموعههایی که به تازگی ثبت شدهاند، ملزم به دریافت کد اقتصادی و ثبت اطلاعات در سامانه مالیاتی هستند، همین مسئله هم مقدمهای برای ارسال اظهارنامه و ارتباط رسمی با سازمان امور مالیاتی محسوب میشود. در نتیجه اگر در سال نخست هیچگونه فعالیت مالی یا تجاری نداشته باشند باید این موضوع را طی نامه رسمی ثبت نموده تا مشمول جرائم مالیاتی نگردند. لازم به ذکر است که اقدام سریع و دقیق در همان سال اول، پایهای برای برخورداری از معافیت مالیاتی در دورههای بعد خواهد بود. در حالیکه عدم ارائه مدارک و اظهارنامه در زمان مقرر میتواند از نظر سازمان مالیاتی، به عنوان پنهان نمودن فعالیت شرکت تلقی شود.
تکالیف مالیاتی مدیران شرکتهای غیرفعال
مدیران شرکتهایی که فعالیت اقتصادی ندارند، موظف به انجام مجموعهای از امور قانونی هستند تا وضعیت شرکت از نظر مالیاتی شفاف باشد. مهمترین این تکالیف عبارتند از:
- تشکیل پرونده مالیاتی در حوزه مربوطه
- اعلام رسمی و قابل استناد عدم فعالیت شرکت به اداره امور مالیاتی و واحد مالیات بر ارزش افزوده
- پلمپ دفاتر قانونی شرکت
- تحویل دفاتر قانونی پلمپ شده به صورت کاملاً سفید به اداره امور مالیاتی
- ارسال اظهارنامه مالیاتی و ارزش افزوده سفید برای تعیین مالیات شرکت های غیر فعال
- ثبت هرگونه تغییر در وضعیت شرکتهای غیرفعال مطابق تبصره ۴ ماده ۱۸۶ قانون مالیاتهای مستقیم
- اعلام کتبی شروع فعالیت مجدد پس از دوره غیرفعالی به اداره امور مالیاتی
مالیات شرکت های غیر فعال
زمانیکه یک شرکت هیچ فعالیت اقتصادی نداشته باشد و این موضوع را به طور رسمی به اداره مالیات اعلام کند، مالیات آن صفر محاسبه میشود. در واقع طبق قوانین، هر شرکتی که با هدف انجام فعالیت اقتصادی تأسیس شده و کد اقتصادی دریافت کرده است، مشمول پرداخت مالیات خواهد بود. برخی تصور میکنند که اگر برای شرکت پرونده مالیاتی تشکیل نشود، مالیاتی نیز به آن تعلق نمیگیرد؛ در حالی که شرکتها تنها دو ماه پس از ثبت فرصت دارند پرونده مالیاتی خود را ایجاد کنند و عدم انجام این کار، موجب اعمال جریمه خواهد شد.
بنابراین صرف نبود فعالیت اقتصادی بهتنهایی باعث صفر شدن مالیات شرکتهای غیرفعال نمیشود، بلکه شرکت باید عدم فعالیت خود را به طور رسمی ثابت کند تا از پرداخت مالیات معاف شود. اما در صورتی که این گزارش ارائه نشده یا اظهارنامه مالیاتی ارسال نگردیده باشد، احتمال اینکه شرکت مشمول مالیات شود و حتی جریمههایی برای آن در نظر گرفته شود، وجود دارد.
پیامدهای اعلام نکردن وضعیت غیرفعال بودن
اگر شرکتی که فعالیت اقتصادی ندارد، وضعیت غیرفعال بودن خود را به سازمان امور مالیاتی اطلاع ندهد، با جریمههای سنگینی مواجه خواهد شد. یکی از این موارد، مالیات علیالراس است؛ در این حالت سازمان مالیات به فرض اینکه شرکت در حال فعالیت اقتصادی است، مالیات آن را بر اساس درآمد تخمینی، محاسبه میکند. به همین دلیل، ثبت به موقع اظهارنامه و اعلام صحیح وضعیت غیرفعال بودن شرکت، برای تعیین مالیات شرکت های غیر فعال از اهمیت بالایی برخوردار بوده و نقش مهمی در جلوگیری از جریمهها و مشکلات مالیاتی احتمالی برعهده دارد.
ارائه اظهارنامه برای تعیین مالیات شرکت های غیر فعال
برای آنکه مقررات مربوط به شرکتهای فاقد فعالیت شامل حال یک مجموعه غیرفعال شود، لازم است که صاحبان این شرکتها مانند شرکتهای دیگر در پایان هر دوره مالی، اظهارنامه مالیاتی خود را ثبت و ارسال کنند؛ اظهارنامهای که در آن عدم انجام هرگونه فعالیت اقتصادی اعلام شده باشد. مدارک موردنیاز برای این اظهارنامه بسته به اینکه شرکت توسط شخص حقیقی یا حقوقی اداره میشود، تفاوتهایی دارد و باید مطابق نوع شخصیت حقوقی شرکت ارسال شود.
تفاوت اظهارنامه سالانه شرکتهای غیر فعال حقوقی و حقیقی
اگرچه اصول کلی مالیات برای شرکتهای حقوقی و اشخاص حقیقی مشابه است، اما شیوه اجرا و مدارک موردنیاز در هر گروه تفاوتهایی دارد. در واقع شرکتهای حقوقی باید مجموعهای از مدارک رسمی مانند اظهارنامه سالانه، دفاتر پلمپ شده، گزارش کامل گردش بانکی و نامه رسمی اعلام عدم فعالیت خود با مهر و امضای مدیرعامل ارائه دهند. اشخاص حقیقی که معمولاً کسب و کارهای فردی یا مشاغل کوچک را اداره میکنند هم موظف به ارائه اظهارنامه مالیاتی و مدارک حسابداری و بانکی بدون فعالیت هستند؛ با این تفاوت که روند اداری آنها سادهتر از شرکتهای حقوقی است.
با توجه به تفاوت تکالیف مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی، آگاهی از قوانین و تنظیم صحیح اظهارنامه اهمیت زیادی دارد. هرگونه اشتباه در ارسال اظهارنامه یا ارائه مدارک ممکن است منجر به جریمههای مالیاتی شود. اگر در اصفهان فعالیت میکنید، استفاده از خدمات مالیاتی در اصفهان میتواند به شما در تنظیم اظهارنامه، اعلام عدم فعالیت، رفع ابهامات مالیاتی و انجام سایر تکالیف قانونی مطابق مقررات سازمان امور مالیاتی کمک کند.

نحوه ارسال اظهارنامه مالیات شرکت های غیر فعال
ارسال اظهارنامه مالیاتی یک وظیفه قانونی است و تمامی شرکتها، چه فعال و چه غیرفعال، باید آن را انجام دهند. حتی اشخاص حقیقی که در یک دوره مالی هیچ درآمدی نداشته باشند هم ملزم به ارائه اظهارنامه هستند. این اظهارنامه باید از طریق سامانه مودیان ارسال شود و فرآیند ثبت آن شامل مراحل زیر میشود:
- ورود به وب سایت سامانه مالیاتی کشور
- وارد کردن نام کاربری و رمز عبور
- انتخاب پرونده مالیاتی موردنظر از بخش پروندهها برای تعیین مالیات شرکت های غیر فعال
- ورود به بخش اظهارنامه و انتخاب گزینه درخواست ثبت اظهارنامه
- ایجاد اظهارنامه جدید
- تکمیل اطلاعات موردنیاز در فرم مربوطه
- بررسی صحت اطلاعات وارد شده
- تأیید نهایی اطلاعات پس از ارزیابی
تفاوت اظهارنامه با نامه عدم فعالیت چیست؟
اگرچه این دو عنوان در کنار هم استفاده میشوند، اما ماهیت قانونی و کاربردهای اجرایی متفاوتی دارند. در این میان اظهارنامه عدم فعالیت، یک سند رسمی و الزامی است و شامل بخشهای مختلفی میشود که فرد باید برای اداره مالیات ارسال کند؛ در حالیکه نامه عدم فعالیت بیشتر نقش توضیحات تکمیلی دارد.
در واقع زمانی که یک شرکت هیچگونه تراکنش مالی یا گردش حساب بانکی نداشته باشد، همچنان موظف است اظهارنامه و دفاتر مالیاتی خود را ارائه دهد. در چنین شرایطی، اظهارنامه عدم فعالیت باید در موعد مقرر با عدد صفر ارسال شود و دفاتر قانونی نیز بدون هیچ ثبت مالی و کاملاً سفید تحویل اداره مالیات گردند. در این زمان هم فرآیند بررسی وضعیت شرکت شامل موارد زیر میشود:
- ارزیابی محتوای اظهارنامه
- کنترل دفاتر قانونی پلمپ شده
- استعلام وضعیت حساب بانکی
- بررسی سوابق خرید و فروش اعضای شرکت
- بررسی اطلاعات سایر شرکتها از طریق سامانه یکپارچه مالیاتی
در مقابل نوشتن نامه عدم فعالیت پیچیدگی خاصی نداشته و باید در سربرگ رسمی شرکت همراه با مهر و امضای مدیرعامل برای ریاست اداره امور مالیاتی ارسال گردد. این نامه شامل ارائه توضیحاتی درباره علت عدم فعالیت شرکت و مدارکی برای اثبات این ادعا است.
مقالات مرتبط:
چرا حسابداری شغل پردرآمدی است؟
انحلال شرکت غیرفعال چگونه انجام میشود؟
گاهی ممکن است دوره عدم فعالیت یک شرکت چنان طولانی شود که ادامه کار برای مجموعه توجیه اقتصادی نداشته باشد؛ در این زمان معمولا سهامداران تصمیم به انحلال شرکت میگیرند. در چنین وضعیتی، دیگر نیازی به ارائه دفاتر قانونی یا ارسال اظهارنامه مالیاتی وجود ندارد و شرکت پس از طی مراحل انحلال، از فهرست مودیان مالیاتی و تعیین مالیات شرکت های غیر فعال خارج میشود.
البته پیش از اجرای این تصمیم لازم است که تمامی بدهیها، داراییها و تعهدات شرکت مشخص شده و پس از پرداخت دیون، اموال میان شرکا تقسیم شود. در ضمن ارائه اظهارنامه مخصوص انحلال الزامی بوده و عدم ارائه آن، باعث میشود که بین یک تا دو درصد از سرمایه پرداخت شده شرکت در روز انحلال، بهعنوان جریمه مالیاتی منظور گردد.
از آنجا که فرآیند انحلال شرکت نیازمند انجام تشریفات قانونی، تهیه اظهارنامه انحلال، تسویه حساب مالیاتی و رسیدگی به اسناد مالی است، استفاده از خدمات یک تیم حسابداری متخصص میتواند از بروز اشتباهات و جرائم مالیاتی جلوگیری کند. اگر کسبوکار شما در اصفهان فعالیت میکند، میتوانید از خدمات حسابداری در اصفهان برای انجام کلیه مراحل مالی، مالیاتی و انحلال شرکت با اطمینان و در کوتاهترین زمان بهرهمند شوید.

انحلال یا ادامه وضعیت غیرفعال؟ کدام انتخاب مناسبتر است؟
بسیاری از افراد به دلیل نگرانی از مالیات شرکتهای غیرفعال، تصمیم به انحلال شرکت میگیرند؛ در حالی که این نگرانی معمولاً ناشی از برداشت نادرست از قوانین است. اگر شرکت تمام الزامات قانونی مربوط به عدم فعالیت را رعایت کند، هیچ مشکلی از نظر مالیات برای آن ایجاد نخواهد شد.
گاهی ممکن است شرکتی تنها برای مدتی کوتاه فعالیتی نداشته باشد و پس از مدتی، دوباره به چرخه اقتصادی بازگردد. در چنین شرایطی، انحلال شرکت باعث میشود که صاحبان آن برای ثبت مجدد، زمان و هزینه بیشتری را صرف کنند. بنابراین در دورههای غیرفعال بودن موقتی، بهتر است به جای انحلال، مدارک و اظهارنامههای لازم برای اثبات عدم فعالیت ارائه شود تا شرکت بدون دردسر به فعالیت خود بازگردد.
جمع بندی
مطابق مقررات مالیاتی، صاحبان شرکتهای غیرفعال موظف هستند، عدم فعالیت شرکت خود را به طور رسمی به سازمان امور مالیاتی اعلام کنند تا از پرداخت مالیات معاف شوند؛ در غیر این صورت مشمول جریمه خواهند شد. در واقع عدم تشکیل پرونده مالیاتی باعث معافیت از مالیات نمیشود، چون طبق قانون، اداره ثبت ماهانه اطلاعات تمامی شرکتها را به اداره مالیات ارسال میکند و اگر شرکتی اعلام عدم فعالیت نکند، این اطلاعات بهطور خودکار به عنوان فعالیت تجاری آن تلقی میگردند. پس تمامی شرکتهای غیرفعال به ویژه شرکتهای تازه تأسیس، باید برای جلوگیری از جریمه مالیات شرکت های غیر فعال، در چهار ماه نخست سال مالی، طی نامهای رسمی به اداره مالیات، وضعیت فعالیت خود را مشخص کنند.